Bir taşınmaz bir eşya ya da hakkın gerçek değerini elinde tutup kullanma yararlanma hakkının başkasına devredilmesi demektir. Örneğin; bir evin mülkiyeti sizde iken oturma, kirasını alma gibi haklarını çocuğunuza devretme hakkıdır.

            Bu hak üç türlü kurulmaktadır.

  1. Sözleşme yoluyla intifa hakkı;

İntifa hakkını taşınmaz üzerinden anlatırsak eğer bir taşınmazın iki türlü hakkı vardır. Birisi kuru mülkiyet hakkı diğeri de intifa; yararlanma hakkıdır.Kuru mülkiyeti tarafımızda kalmak suretiyle üçüncü kişi lehine intifa hakkı tesis edilecekse bu resmi şekilde yapılmalı ve tapu kütüğüne şerh edilmedir. Çünkü kuru mülkiyet sahibinin vefatında mirasçılar intifa hakkını tanımak istemeyebilir. Yine taşınmazı kuru mülkiyet sahibi satarsa da bu hak sona ereceği için devam edebilmesi için intifa hakkından yararlanmak isteyen kişi lehine tapuya şerh erilmesi çok önemlidir. Böylece lehine düzenleme yapılan kişi, satış ölüm, devir gibi sebeplerle taşınmazdaki hakkını korumuş olacaktır. Bu üçüncü kişi gerçek kişi olabileceği gibi tüzel kişide olabilir.

  1. Kanun yoluyla İntifa hakkı;

Bu yöntemle kurulan intifa hakkı için resmi senet ya da tapuya şerh gerekli değildir. Kanundan doğan bir hak olarak kullanım hakkı doğar. Bunlar kocanın karısının malları üzerindeki hakkı tabi tersi de olabilir, velayet altındaki çocuğun ana babasının bu mallar üzerindeki kullanım hakkı ve ölüm nedeniyle sağ kalan eşin miras üzerindeki kullanım haklarıdır.

  1. Mahkeme kararı ile intifa hakkı;

Resmi şekilde yapılmış bir intifa hakkının tapuda tesciline yanaşmayan kuru mülkiyet sahibi aleyhine bu dava açılabilir.Mahkeme kararı alınıp kesinleştirildikten sonra artık bu hakkın tapuya tesciline gerek kalmaz.

 

İNTİFA HAKKININ ORTADAN KALKMASI;

      Hak sahibinin ölmesi, kamulaştırma, hak sahibinin haktan vazgeçmesi, süreli ise sürenin dolması gibi sebeplerle intifa hakkı ortadan kalkar.

  İntifa hakkı gerçek kişilerde süreli ya da ölüme bağlı olarak kurulabilir. Tüzel kişiler için ise en fazla 100 yıllık kurulabilir. Bu hak bedelli ya da bedelsiz olarak tesis edilir. Bu haktan yararlanan kişi doğal semerelerden de yararlanır. Yani kira, ürün hasılatı gibi hakları kullanması en doğal hakkıdır. Fakat bu hak miras yoluyla mirasçılarına geçmez. Devredilemez fakat haczi kabildir. Bu haciz ise kuru mülkiyete etkili değildir.

Av. Serap Evcimen ÇİÇEK

s.evcimencicek@gmail.com