Antalya Yaş Meyve Sebze Komisyoncuları Dernek Başkanı Nevzat Akcan Growtech Eurasia Fuar’ında Çiftçi TV’nin canlı yayınına konuk oldu. Başkan Nevzat Akcan, canlı yayında yeni hal yasası ile ilgili değerlendirmelerde bulundu. Yaş sebze ve meyve komisyoncularının “aracı” nitelemesiyle ürünleri fahiş fiyata satan kişiler olarak değerlendirilmesinden rahatsız duyduklarını dile getiren Akcan, “Hal yasasının gündeme gelmesiyle komisyoncuların enflasyona sebep olduğu algısı oluştu ve fatura bize kesildi. Bu olayı saptırmaktır. Haller hiçbir zaman enflasyona sebep olmamıştır” diye konuştu.

Akcan: Haller kapatılırsa çiftçi ne yapacak?

Yeni çıkacak hal yasası ile hallerin kapatılacağını ve çiftçinin ürününü kendisinin satacağı satış merkezlerinin kurulacağını belirten Nevzat Akcan, “2012’de yürürlüğe giren kanunla çiftçilere kendi ürününü satma hakkı verildi. Hal bir nevi borsadır. Ürünlerin arz talep dengesine göre değer kazandığı borsalardır. Haller kapatıldığında üreticinin alın terinin değer kazandığı yerleri de kapatmış olursunuz. Çiftçi iyi bir üretici olabilir ama iyi bir pazarlamacı değildir. Ayrıca kendi ürününü satabilmesi için şirket kurması gerekiyor. Çiftçimiz bu maliyetin altından kalkamaz” diye konuştu.

“Girdi maliyetleri çok yüksek”

Üreticiden tüketiciye kadar uzanan ürün zincirinde sanıldığının aksine hiç kimsenin yüksek paralar kazanmadığını belirten Akcan, “Komisyoncular olarak ürünleri köylünün adına hallerde satıyoruz. Mazot, nakliye, kasa, ambalaj gibi pek çok girdimiz her yıl yüzde yüz artıyor. Maliyetler arttığı için sebzenin meyvenin fiyatı da artıyor. Girdi maliyetlerini düşürmediğiniz sürece tüketiciye ulaşan ürünün fiyatının düşmesi mümkün değil. Bizim sektörde o bahsedilen paralar kazanılmıyor” diye konuştu.

“Vergi yükü fiyatların artmasının ana sebebi”

Domates üzerinden örnek veren Akcan, “Antalya’da domatesi ürticiden 1,5 – 2 lira arasında satın alıyoruz. Domatesin komisyonlara kilo başına 1 lira maliyeti var. Komisyoncunun bu ürünü 2,5 – 3 lira arasında satması lazım. Ki bu rakamlara komisoncular zor satıyor. Devletin “aracı” diye lanse ettiği ve rencide ettiği komisyoncular kiloda en fazla on kuruş bile kazanamıyor. Bilinmeyen bir şey var, bu zincirde en büyük “aracı” devlettir. Köylü bana satarken vergisini ödüyor, halde biz satarken bir daha vergi ödüyoruz. Markete geçtiğinde bir vergi de orada kesiliyor. Yani tüketicinin yediği domatesten 3-4 kalem vergi alınıyor. Burada en büyük “aracı” devlettir. Herkes şu anda bankalara, vergiye çalışıyor” dedi.

Programda konuşulanların tamamını yukarıdaki videodan izleyebilirsiniz.